Nida Öztan Yazdı; Gazeteciliğin Doğuşu ve Geleceği

Nida Öztan

nida@avrupahaberler.com

“Gazeteciler, gördüklerini, düşündüklerini, bildiklerini samimiyetle yazmalıdır” Mustafa Kemal ATATÜRK

GAZETECİLİĞİN DOĞUŞU 

Gazete 17. yüzyılda ilk kez avrupada yayımlanmaya başlayan kitle iletişim aracıdır. Haber mektupları ve haber kağıtları gazetenin öncüsü olup 14. yüzyılda başlayarak çeşitli yerlerde kullanılmıştır. Haber mektupları ve haber kağıtları 17. yüzyılda çıkan ilk gazetelerinin öncüleri olarak avrupada fonksiyonlarını korumuşlardır. Gazeteciliğin doğmasıyla avrupada sermaye birikimleri ve ticaretin ilerlemesinde etkileri görülmüştür.

18. yüzyılda gazetenin gelişimini hızlandıran iki olay amerikan bağımsızlık savaşı ve fransız ihtilalidir. Gazeteyi oluşturan fikirlerin ve düşüncelerin yazılı hale gelmesi gazeteciliğe ait yöntem ve uygulamaların şekillenmesine ön ayak olmuştur. Endüstiri devriminin getirdiği teknolojik ilerlemeler gazetenin teknolojiden yararlanmasına yardımcı olurken gazeteler toplumsal kurum olarak görülmüştür.

Gazeteciliğin 19. yüzyılda insanın ilgisini çekmeyle birlikte gazetecilik güncel bir boyut kazanmış,haberlerde olayları düşünce,fikir paylaşımlarını,duyguları ön plana çıkarmaya başlamış ve 20. yüzyıla kadar popülerliğini sürdürmüştür.        21. yüzyılda da gelişmeye devam etmektedir.

Günümüzde geçmişte olduğu gibi iktidar baskısı devam etmekte ve sansürlerin hala olması gerçek haberciliği enformasyon aktarımını engellemektedir.  

”Basının tam ve geniş hürriyeti iyi kullanmasının, ne derecede nazik bir vaziyet olduğunu söylemeye lüzum görmem. Her türlü kanuni kayıtlardan evvel bir kalem sahibinin ilme, ihtiyaca ve kendi siyasi telakkilerine (anlayışlarına) olduğu kadar vatandaşların hukukuna ve memleketin, her türlü hususi telakkilerin üstünde olan, yüksek menfaatlerine de dikkat ve hürmet etmek manevi zorunluluğu, asıl bu mecburiyettir ki umumi düzeni temin edebilir”

GAZETECİLİĞİN GELECEĞİ 

Geçmişten günümüze kadar gelen ve hala gelişmekte olan gazetecilik gün geçtikçe önemini arttırmaktadır. Gazetecilikte yeni gelişim alanları bulundukça ve üretildikçe türleri artmaktadır. (Savaş gazeteciliği,Barış gazeteciliği,Yurttaş gazeteciliği,Sosyal Medya gazeteciliği,Kamusal gazetecilik,Radyo ve Televizyon gazeteciliği)
 

Gazetecilik 17. yüzyıldan bugüne kadar ilerleyen kamuoyu enformasyonu ve fikir yöntemleri sunan,dünyadaki gelişmeleri,günlük haberleri anında öğrenmemizi enformasyon akışını sağlayan  bir sosyal ağdır. İnternet ağının ülkemizde kullanılmasından itibaren bugüne internet haberciliğinde büyük bir değişim ve gelişim olmuştur. Bu zamanlarda öne çıkan medya gazeteciliğidir.

İnternet gazeteciliğinin batılı ülkelerde yazılı basın ve televizyon gazeteciliğinin önüne geçmesi gazetecilikte ciddi bir tartışmayı beraberinde getirmiştir. Sosyal medya diye adlandırılan cep telefonu,sms gibi uygulamalarının yaşamımızdaki rolü giderek artmaktadır,sosyal medya bireysel düzeyde çalışmakla birlikte toplumsal hareketleri hızlandırmada ve yönlendirmede rol oynamaktadır. Yapılan son araştırmalara göre dünyada %40 sosyal medya’yı haber kaynağı olarak görmekte ve yararlanmaktadır. İnternet gazeteciliğinin önemli aşamalarından biride 1990’lı yıllarla birlikte yazılı basının sayfalarını internete aktarılması oluşturur. 

Yeni bir iletişim türü olan internet ortamında gerçekleşen gazetecilik faaliyeti farklı çalışmalar içerisinde sanal,dijital,elektronik,online ve internet gazeteciliği kavramı karşımıza çıkar. Yeni medya hızlı,etkileşime anında izin veren maliyeti daha az olan bir alandır. Gazeteci açısından bakıldığında internet kullanımıyla beraber yeni bir haber toplama kanalı doğmuştur. Gazeteci internet üzerinden dünyanın birçok ülkesiyle iletişime geçerek istediği bilgiye kısa ve kolay sürede ( sesli-görüntülü) ulaşmaktadır. Bütün bu gelişmeler günümüzde hızlı ve aktif bir şekilde devam etmektedir. Artık yazılı basının yok olmaya ayakta kalmaya çalıştığı görülmektedir bununla birlikte medya gazeteciliğine yönelinmiştir. İnternet haberciliğinin yararları olduğu gibi zararlarıda bulunmaktadır bunlara birkaç örnek vermek gerekirse ; yalan haberler bilgi kirliliğidir… Kamuoyu sürekli yaşadığı çevreden ve dünyadan haberdar olmak için gazeteciliğe ihtiyacı vardır. Yazılı basın bitse bile internet olduğu sürece internet gazeteciliği devam edecektir. 

“Basın, milletin müşterek sesidir. Bir milleti aydınlatma ve irşatta, bir millete muhtaç olduğu fikrî gıdayı vermekte, hulâsa bir milletin hedefi saadet olan müşterek bir istikamette yürümesini teminde, basın başlı başına bir kuvvet, bir mektep, bir rehberdir”