İSTANBUL (AA) - ÜMİT AKSOY - Nostalji ile çağdaşlığı bir araya getiren üretimleriyle Türkiye'nin uluslararası alanda tanınan çizerlerinden M.K. Perker, 'Meseleyi 'didaktik' bir şekilde ele almıyoruz. Herkesle birlikte aynı zamanı paylaşıyoruz ve biz istemesek de konu bir şekilde yapay zekaya geliyor. Çünkü kapıdan çıktığınızda, dışarıda yapay zeka var. Kısacası yapay zeka hayatımızın her yerinde.' dedi.
Canlı performatif sergisi 'Live' ile Pilot Galeri'de sanatseverlerle buluşan Perker, yaklaşık 5 hafta boyunca izleyicinin gözü önünde eserlerini üreterek, sanatseverleri tamamlanmış işlerle değil üretimin kendisiyle baş başa bırakmayı hedefliyor.
M.K. Perker, AA muhabirine yaptığı açıklamada, kendisinin çizgi roman çizeri olduğunu belirterek, çizim yaparken insanların kendisini seyretmesinin öteden beri hep ilgisini çektiğini söyledi.
Çizimlerini detaylı bir şekilde yaptığını vurgulayan Perker, 'Özellikle de imza günlerinde çizgi romanların giriş sayfasına mutlaka bir desen çizerim. Zaten dergi için çizerken de diğer çizer arkadaşlarımın uzun uzun beni seyrettiklerini hatırlıyorum. O zamanlarda da böyle çizim yaptığım ve bunun izlendiği bir performansın nasıl olacağını düşünür ve bu iki disiplini bir arada göstermek isterdim. Son bir yıl içerisinde ise artık ben bunu bir sergide canlı performans olarak yapmaya karar verdim ve sergi de böyle ortaya çıkmış oldu.' diye konuştu.
Perker, sergi için çeşitli hazırlıklar yaptığını kaydederek, şu bilgileri verdi:
'Sergi fikrine karar verdikten sonra, aklıma burada yapmış olduğumuz bütün oyunlar geldi yani çerçevelerin önceden hazırlanması, künyelerinin yazılması, ölçülerinin belli olması ve benim bunu çizerken arkamda bir ekranda, isteyenleri de müzelerdeki video yorumlarda olduğu gibi gösterebilmeleri. Bu hem benim daha rahat çizmemi hem de ziyaretçilerin, yaptığım çizimleri rahatça görmesini sağladı.'
- 'İşin yapım aşamasında saklanacak bir şey yok'
Sergiyle galerinin sergi mekanı olmaktan çıkarak bir 'deneyim alanı' haline geldiğinin altını çizen sanatçı, 'Burada hem ziyaretçiler hem benim için yapılan iş bir deneyime dönüşmüş oluyor. Ziyaretçiler daha önce neredeyse çok az karşılaştıkları bir duruma tanıklık ediyor. Çünkü burada süreç, diğer sergilerdeki durumun dışında bir yerde konumlanıyor. Özellikle plastik sanatlar alanında böylesi işler çok nadir oluyor.' değerlendirmesinde bulundu.
M.K. Perker, diğer sergilerde 'bitmiş' bir ürünle karşılaşan sanatseverlerin, 'Live' performansında ise eserin meydana gelişine tanıklık ettiğini aktararak, şunları söyledi:
'Bu serginin en temel özelliği her şeyin bir süreç dahilinde yapılıyor olması. Bununla birlikte burada yaptığım işlerden birinin ön plana çıkmasını özellikle istemedim. Yani ne performans çizimlerden ne de çizimler performanstan önde olsun. Burada geriye kalacak olan, ortaya çıkacak ürünlerin kendileri. Sergi için önceden çok büyük çaba harcadığım taslaklar var ve bunun için de bir seçki yaptım. Zira elimde çok fazla taslak vardı. Bu taslakların üzerinden geçerek onları orijinal hallerine dönüştürdüm. Bütün bunlar yaptığım işin rastgele olmaması ya da kontrolden çıkmaması için oldukça önemliydi.'
Ziyaretçilerin yapılan sanatsal faaliyeti görmelerinin 'mahremiyetin ihlali' anlamına gelmediğinin altını çizen Perker, 'Bu gibi yorumları buraya gelen ziyaretçiler de daha önce dile getirdiler. Ben yaptığım işin mahremiyetinin olduğunu hiç düşünmedim. Çünkü bu işler zaten birileri görsün diye yapılıyor. Ortaya koyulan işin yapım aşamasıyla ilgili saklanacak ya da 'Bu özeldir.' denilebilecek bir şey yok. Ben burada kimsenin görüp benden çalacağı bir üretim yahut formülasyon ortaya koymuyorum. Benim yaptıklarımı birisi görüp tekrar ederse ben bundan sadece mutlu olurum. Kaldı ki bunun yapılabileceğini de düşünmüyorum çünkü buradaki her bir işin arkasında 35 seneyi aşan bir deneyim var.' dedi.
- 'Yapay zeka ile yapılan eserler, sanat eseri değildir'
Sanatta yapay zekanın kullanım süreçleriyle ilgili de değerlendirmede bulunan M.K. Perker, 'Serginin tanıtım metninde, 'El ile üretmenin nerede durduğuna dair bir sorgulama da içeren sergi, sanat üretiminin sonuç odaklı algısını da sorguluyor.' ifadeleri yer alıyor. Bununla birlikte meseleyi 'didaktik' bir şekilde ele almıyoruz. Herkesle birlikte aynı zamanı paylaşıyoruz ve biz istemesek de konu bir şekilde yapay zekaya geliyor. Çünkü kapıdan çıktığınızda, dışarıda yapay zeka var. Kısacası yapay zeka hayatımızın her yerinde.' ifadelerine yer verdi.
'Yapay zeka ile yapılan eserler, bir sanat eseri değildir.' diyen sanatçı, şöyle devam etti:
'Onlar zaten gerçek sanatçıların yaptıklarını bir data olarak kullanıyor. Bu yapay zekanın çalışma prensibidir. Orada mevcut bilgi alınır ve ortaya böylece bir 'ürün' koyulur. Bu, benim için değersiz bir şey ama öte yandan, bu şekilde bir eser koyanlar, 'Bunu biz yaptık.' diye ortaya çıkmıyor. Bunu da unutmamak gerekiyor.'
M.K. Perker, içinde bulunulan zaman diliminde 'imaj tüketimi'nin giderek hızlandığına dikkati çekerek, 'Şimdi o kadar çok imaj tüketiyoruz ki bakıyoruz pat diye yapay zeka ile bir resim ortaya çıkıveriyor. Buradaki çelişki, bu işi ciddi bir şekilde yapan adamın yaptığıyla bunu eşit gördüğünüzde ortaya çıkıyor. Yanı sıra yaptığım eserin bir 'data' muamelesi görmesi, benim için can sıkıcı bir durum.' değerlendirmesinde bulundu.
Serginin sanatseverler için farklı bir deneyime kapı açtığının altını çizen M.K. Perker, sözlerini şöyle tamamladı:
'Burada sadece bir sanat eseri ortaya çıkmıyor, buna ilave olarak gerçekten de bir 'deneyim' söz konusu. Pilot Galeri bu anlamda bu deneyime bir zemin hazırlıyor. Ziyaretçiler hem yaptığım eserleri hem de onların hikayelerini takip ediyor. Bence bu, biricik bir durum. Ayrıca sergi 5 hafta sürdüğü için sanatseverler defalarca gelip farklı bir sergiyi görmüş olacak. Burada kendisini sürekli yenileyen bir anlamdan bahsetiyoruz. Bence bu da sanatseverler için bu sergiyi ayrıca özel kılıyor.'
M.K. Perker'in canlı performanslarıyla hayata geçecek eserlerin yer aldığı sergi, 28 Şubat'a kadar ziyaret edilebilecek.
