AHLAKIMIZ YERİNDE, KUMANDA ELİMİZDE!
Toplum olarak ahlaki değerlere ne kadar bağlı olduğumuzu hepimiz biliriz. Sadakatsizliğe tahammülümüz yoktur, aile kutsalımızdır, çocuklar her şeyimizdir. Hele bir komşunun başına böyle bir olay gelsin, söyleyecek söz bulmakta hiç zorlanmayız.
Ama saat gündüz kuşağını gösterdiğinde işler biraz değişiyor.
Çaylar hazırlanıyor, koltuklara yerleşiliyor. Dün şiddetle kınadığımız ne varsa bugün büyük bir merakla izlemeye hazırız. Üstelik hikâye ne kadar karmaşıksa heyecanımız da o kadar artıyor.
Evli bir kadın başka bir adamla kaçmış. Çocuklar ortada kalmış. Kadın, kaçtığı adamla imam nikâhı kıydığını söylüyor. Adam da kendisini kadının gerçek eşi ilan ediyor.
Hukuk bir tarafta, dinî kurallar başka tarafta. Ama stüdyoda herkesin kendine göre bir doğrusu var.
Derken aldatılan eş bağlanıyor yayına.
“Ne olur eve dön, çocuklarımızın başına geç.”
İnsanın içi burkuluyor. Aldatılmış, terk edilmiş, herkesin önünde küçük düşürülmüş bir insan, kendisini terk eden eşine geri dönmesi için yalvarıyor. Peki neden?
Sevdiği için mi? Yalnız kalmaktan korktuğu için mi? Çocukları için mi? Yoksa yıllardır kendisine öğretilen aileyi ne pahasına olursa olsun koruma düşüncesinden kurtulamadığı için mi?
Bilmiyoruz. Ama öğrenmeye de pek vaktimiz yok. Çünkü birazdan stüdyoya yeni bir telefon bağlanacak ve olay bambaşka bir boyut kazanacak!
İşin en ilginç tarafı ise seyircinin geçirdiği dönüşüm.
Başlangıçta öfkelendiğimiz kişiye, program ilerledikçe hak vermeye başlayabiliyoruz. Sunucu bir soru soruyor, kaşlarını kaldırıyor, ses tonunu değiştiriyor. Bir bakmışız, biraz önce eleştirdiğimiz insanın aslında mağdur olabileceğini düşünüyoruz.
Elbette yeni bilgiler fikirlerimizi değiştirebilir. Ama bazen yeni bir bilgiye bile gerek kalmıyor. Kameranın kime döndüğü, kimin sözünün kesildiği, kimin gözyaşına daha uzun süre yer verildiği yeterli olabiliyor.
Meğer vicdanımızın da uzaktan kumandası varmış!
Bir zamanlar mahalle aralarında konuşulan aile meseleleri şimdi ülkenin ortak eğlencesine dönüşmüş durumda. Üstelik mahalle dedikodusunun hiç değilse bir sınırı vardı. Şimdi milyonlarca insan aynı hikâyenin takipçisi.
Daha da tuhafı, bütün bunları izlerken kendimizi ahlaki bir değerlendirme yaptığımıza inandırabiliyoruz.
Oysa çoğu zaman yaptığımız şey, başkalarının hayatından heyecan devşirmek.
Sosyolojik açıdan düşündürücü olan da bu. Toplumun yüksek sesle savunduğu değerlerle, merakla tükettiği içerikler arasında derin bir uçurum oluşabiliyor. Bir yandan aile kurumunun öneminden söz ediyor, diğer yandan ailelerin en kırılgan anlarını seyirlik hâle getiriyoruz.
Elbette bu programlarda gerçek mağduriyetler de var. Yardım arayan, sesini duyurmak isteyen, çaresizlik içinde çözüm bekleyen insanlar da bulunuyor. Sorun onların konuşması değil; yaşadıkları acıların bir televizyon hikâyesine dönüştürülme biçimi.
Çünkü bazı hikâyelerde çözümden çok gerilim, insan onurundan çok merak, hakikatten çok reyting öne çıkabiliyor.
Bir düşünelim...
Aldatılan eş neden milyonların önünde eşinin geri dönmesini istemek zorunda kalıyor? Bir insanın ihaneti neden başkalarının eğlencesine dönüşüyor? Ve biz neden her gün yeni bir aile dramını izlemek için aynı saatte ekran başına geçiyoruz?
Belki de artık yalnızca ekrandaki insanların davranışlarını değil, kendi seyretme biçimimizi de sorgulamalıyız.
Çünkü televizyonu kapattığımızda o insanların hayatı devam ediyor. Çocuklar yine aynı evde uyanıyor, kırgınlıklar yerinde duruyor, dağılan güven bir reklam arasında yeniden kurulmuyor.
Bizim içinse program bitiyor.
Yarın yeni bir hikâye var.
Ahlaki değerlerimiz mi? Onlar da yerli yerinde. Televizyonun karşısında, bir sonraki bölümü bekliyorlar.